१५ हजार ८६० बियाणे मिनीकिटचे उद्दिष्ट मंजूर; महाडीबीटीवर नोंदणी करण्याचे शेतकऱ्यांना आवाहन
पुणे : कमी पर्जन्यमान आणि संभाव्य दुष्काळसदृश परिस्थितीच्या पार्श्वभूमीवर रब्बी हंगामातील ज्वारी लागवडीला प्रोत्साहन देण्यासाठी कृषी विभागाने विशेष मोहीम हाती घेतली आहे. रब्बी ज्वारीचे लागवड क्षेत्र वाढविण्यासह शेतकऱ्यांची उत्पादकता वाढविण्याच्या उद्देशाने केंद्र व राज्य शासनाच्या वतीने राष्ट्रीय अन्नसुरक्षा आणि पोषण उप अभियानांतर्गत रब्बी ज्वारी सन २०२६-२७ ही योजना राबविण्यात येत आहे. या योजनेंतर्गत पुणे जिल्ह्यासाठी १५ हजार ८६० बियाणे मिनीकिट, म्हणजेच एकूण ६३४ क्विंटल रब्बी ज्वारी बियाणांचे उद्दिष्ट मंजूर करण्यात आले आहे. जिल्ह्यातील जास्तीत जास्त पात्र शेतकऱ्यांनी या योजनेचा लाभ घ्यावा, असे आवाहन जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी वैभव तांबे यांनी केले आहे.
पावसाचे अनिश्चित प्रमाण, पाण्याची संभाव्य टंचाई आणि दुष्काळसदृश परिस्थितीचा विचार करता कमी पाण्यात येणाऱ्या पिकांच्या लागवडीला प्राधान्य देणे आवश्यक झाले आहे. या पार्श्वभूमीवर रब्बी ज्वारी हे पीक शेतकऱ्यांसाठी महत्त्वाचे ठरणार आहे. ज्वारी हे केवळ अन्नधान्याचे पीक नसून पशुधनासाठी दर्जेदार चारा उपलब्ध करून देणारे महत्त्वाचे पीक आहे.
रब्बी ज्वारीच्या लागवडीला प्रोत्साहन मिळाल्यास कमी पाण्यात पीक उत्पादन घेण्याची संधी उपलब्ध होईल. तसेच पशुधनासाठी चाऱ्याची उपलब्धता वाढण्यास मदत होणार आहे. सुधारित वाणांच्या बियाणांचा वापर, योग्य लागवड पद्धती आणि कृषी विभागाच्या मार्गदर्शनामुळे प्रतिकूल परिस्थितीतही उत्पादन टिकवून ठेवण्यास मदत होऊ शकते. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी उपलब्ध पाणी आणि जमिनीची परिस्थिती लक्षात घेऊन रब्बी ज्वारी लागवडीचे नियोजन करावे, असे आवाहन कृषी विभागाकडून करण्यात येत आहे.
या योजनेंतर्गत प्रत्येक पात्र शेतकऱ्याला एका मिनीकिटमध्ये चार किलो ज्वारी बियाणे उपलब्ध करून देण्यात येणार आहे. यामध्ये परभणी सुपरमोती, फुले यशोमती आणि पीकेव्ही शक्ती या सुधारित वाणांचा समावेश आहे. याशिवाय पिकाच्या वाढीसाठी उपयुक्त जैविक खत आणि ज्वारीच्या योग्य लागवडीसाठी आवश्यक मार्गदर्शनही करण्यात येणार आहे.
सुधारित वाणांच्या बियाणांचा योग्य पद्धतीने वापर केल्यास पीक व्यवस्थापन अधिक प्रभावी करता येऊ शकते. त्यामुळे शेतकऱ्यांनी बियाणे मिळाल्यानंतर कृषी विभागाच्या मार्गदर्शनानुसार पेरणी, पीक व्यवस्थापन आणि आवश्यक कृषी निविष्ठांचा वापर करावा, असे आवाहन करण्यात आले आहे.
या योजनेतील लाभार्थी शेतकऱ्यांची निवड महाडीबीटी पोर्टलद्वारे ‘प्रथम येणाऱ्यास प्रथम प्राधान्य’ या तत्त्वावर करण्यात येणार आहे. त्यामुळे इच्छुक आणि पात्र शेतकऱ्यांनी विलंब न करता महाडीबीटी पोर्टलवर ऑनलाइन नोंदणी करून अर्ज करावा. उपलब्ध उद्दिष्टाच्या मर्यादेत लाभार्थ्यांची निवड करण्यात येणार असल्याने वेळेत अर्ज करणे महत्त्वाचे ठरणार आहे.
निवड झालेल्या पात्र शेतकऱ्यांना १० नोव्हेंबर २०२६ पूर्वी नियोजनबद्ध पद्धतीने बियाणे मिनीकिटचे वितरण करण्यात येणार असल्याचे कृषी विभागाने कळविले आहे.
रब्बी हंगामात ज्वारीचे क्षेत्र वाढविणे, सुधारित बियाणांचा वापर वाढविणे आणि प्रतिकूल हवामान परिस्थितीत शेतीची उत्पादकता टिकविणे, हा या मोहिमेचा मुख्य उद्देश आहे. त्यामुळे पुणे जिल्ह्यातील शेतकऱ्यांनी महाडीबीटी पोर्टलवर नोंदणी करून या योजनेचा लाभ घ्यावा. तसेच पेरणीपूर्वी जमिनीतील ओलावा, उपलब्ध पाण्याची स्थिती आणि स्थानिक हवामान यांचा विचार करून नियोजन करावे, असे आवाहन जिल्हा अधीक्षक कृषी अधिकारी वैभव तांबे यांनी केले आहे.
